సుంకరమెట్ట సంతలో ఎయిడ్స్ ప్రచారం

ఈ ఆదివారం ఉదయం లేవగానే నగరానికి దూరంగా ఎక్కడికయినా పారిపోవాలనిపించింది. ఆలోచన చెప్పిందే తడవుగా చందు ,స్నిగ్ధ స్నానాలు చేసేసి తినుబండారాలు ఇతర సరంజామా బ్యాగుల్లో సర్దేసి బయల్దేరిపోయారు. “ఇటు వంద….అటు వంద కిలోమీటర్ల ప్రయాణం ఓ లెఖ్ఖా? అందమయిన అరకు ప్రయాణం ముందు ? “ చందూ తన్మయంగా అన్నాడు. శృంగవరపుకోట దగ్గర ఆగి రోడ్డు పక్కన బండిమీద అమ్ముతున్న రుచికరమైన ఇడ్లీతిన్నాం. ఘాట్ రోడ్ దగ్గరకి వచ్చేసరికి ఉదయం ఎనిమిదిన్నర గంటలు….. అప్పటికి కూడా మంచు పొగపిట్టలాగా లోయల్లోకి గిరికీలు కొడుతూనేవుంది. దారిపొడవునా మార్గానికి ఇరుపక్కలా పరచుకున్న పచ్చదనం కంటికి ఇంపుగా ఉంది. కోతులు అటూ ఇటూ దూకుతూ హడావిడి పడుతూ స్నిగ్ధ  కళ్ళని చంచలం  చేశాయి

సుంకరమెట్టకి రాగానే ప్రయాణానికి బ్రేక్  పడింది.  ఆ రోజు సంత జరుగుతోంది. సంత నిండా తాజా బీన్స్ పిక్కలు , టమాటాలు, క్యారట్ , వంకాయలు భలే చవకగా దొరికాయి. చందూ కూరగాయల హడావుడిలోవుండగా నా దృష్టిని వేరొకటి ఆకర్షించింది. ‘మీ నేస్తం’ వ్యాన్ ఆ సంతలో రద్దీ ఏరియాలో ఆగి ఉంది. ఎయిడ్స్ వ్యాధి పట్ల ప్రజల్లోఅవగాహన కలగడం కోసం ‘ ఆంధ్రప్రదేశ్ ఎయిడ్స్ నియంత్రణాసంస్థ ‘ చేస్తున్నప్రచారం అది. బుర్రకథ లాంటి జానపద కళా రూపాన్ని వినియోగించుకుంటూ గిరిజనుల్లోచైతన్యం కోసం చేస్తున్నప్రయత్నమది.

లూకాబాయి అనే అసిస్టెంట్ ప్యారామెడికల్ ఆఫీసర్ ఆధ్వర్యంలో ఆ కార్యక్రమం జరుగుతోంది.  ‘నటరాజ బుర్రకథాసంఘం ‘, సబ్బవరం వారు ఆ వ్యాన్లో ఉన్నారు.  చిత్ర అనే ఆమె బుర్రకథని కంచుకంఠం తో ఆలపించింది. స్థానిక  గిరిజనులు ,మాలాంటి పర్యాటకులు వ్యాన్ చుట్టూమూగి బుర్రకథని  ఆసాంతం విన్నాం.  నెల రోజులనుంచీ వారు గ్రామ గ్రామం తిరుగుతూ ప్రచారం చేస్తున్నారు. బుర్రకథ అయిపోగానే చాలా మంది తమ సందేహాలు వారిని అడిగితెలుసుకున్నారు. రద్దీగా ఉన్న ఆ  ప్రాంతంలో కదలడానికి చోటులేక నా ముందు కావడి వుంటే  కావడిబద్ద మధ్యలోంచి దాటుతూ ఉండగానే నా ఆలోచనల్లో మా నాయనమ్మ తళుక్కుమంది. చిన్నపుడు కావిడిబద్ద దాటితే ఎన్నిముక్కచీవాట్లు పెట్టేదో గుర్తొచ్చి బిక్కువిక్కుమంటూ కావిడి ఓనర్ వంక చూశాను.  అడ్డపొగ వేస్తూ అలౌకిక ఆనందంలో ఉన్న ఆ ఓనర్ నా చర్యకి తన  ఆనందం భగ్నమయి ఉగ్ర స్వరూపంతో ఏదో అనడానికి నోరు తెరవగానే గుండె బేజారెత్తింది. ఆయనికి ఓ దండం, ఓ క్షమాపణ చెప్పేసి చెవులు మూసుకుని అక్కడ నుంచి పరుగో పరుగు.

అరకు మ్యూజియమ్ ఎన్నిసార్లు చూసినా తనివి తీరదు.అందులోని బొమ్మలు జీవం ఉట్టిపడేలా ఉండడమే కాదు,ఆ బొమ్మల అమరిక,లైటింగ్ అన్నీ సహజ వాతావరణాన్ని సృష్టించాయి.

ఇదంతా అమర్చిన టీం గురించి ఏవైనా వివరాలు తెలుస్తాఎమోనని వెతుకుతుండగా ఈ కింద విషయాలు తెలిసాయి.

museum of habitat

venkat

design -collection -composition

jatara,50-88,1/b,santhipuram,visakhapatnam-16

అన్న వివరాలు దొరికాయి.వీలైనపుడు కలిసి అభినందించాలి అనుకున్నా.

అరకు మ్యూజియమ్ లో నాకు చాల వివరాలు దొరికాయి. అందులో కొన్నిసేకరించాను. ఉత్తరాంధ్ర లో ఏయే జిల్లాల్లో ఏయే గిరిజన తెగలు వున్నాయో తెలిపే బోర్డులు కనిపించాయి

1. విశాఖపట్నం జిల్లా -గదబ,దులియ,భగత గౌడు,కొండదొర కోండులు,కొండ కమ్మర, కొటియ,కూలియా,ముఖాదొర (nooka dora)

2.  శ్రీకాకుళం జిల్లా- భగత,గదబ,గౌడు,జాతాపు,కొండదొర,ముఖదొర,వాల్మీకి,కోండులు,మాలి,పోర్జ,సవర,

3.  విజయనగరం జిల్లా-భగత,గదబ,దులియ,గౌడు,జాతాపు,కొండదొర కోండులు, కొటియ, మాలి,సవర,పుటియా,ఫైకో

4. తూర్పుగోదావరి జిల్లా-కొండ దొర,కొండ రెడ్డి,ముఖాదొర,వాల్మీకి.

గిరిజన నృత్యాలు

1. థింసా-అన్ని గిరిజన తెగలవారు.

2. మయూరి-కోండులు.

3. డుడున్గా-బోడోమలీలు

4. పెండ్లి నృత్యం-భగత

5. కోలాటం-కొటియ

6. కంగారి నృత్యం-గదబ

7. నంది ఆట-పోర్జ

8. కొమ్ము నృత్యం-కోయ

9. అందెల రవ్వలి-సవర

గిరిజన పండుగలు

1. చైత్ర పండుగ(ఇటికెల పండుగ)

2. పెద్ద పండుగ

3. భీమదేవుని పండుగ

4. కొర్ర సామల కోత పండుగ

5. గౌరమ్మ పండుగ

6. మెట్ట ధాన్యం కోత పండుగ

7. ద్యాది పండుగ

8. చిక్కుడు కోత పండుగ

9. గంగ దేవుని పండుగ

10. నంది దేవుని పండుగ

ఈ పండుగ లన్ని రుతువుని అనుసరించి వచ్చే పండుగలు.

మేం సుంకర మెట్ట సంత నుంచి సిమిలిగూడ వస్తుండగా ఒక గిరిజన మహిళ కళ్ళద్దాలు, టోపీ పెట్టుకుని లూనా చుట్టూ సరకులు అమర్చుకుని ఠీవిగా నిండుగా వెళుతూ కనపడింది. మా తిరుగు ప్రయాణంలో ఆమె తిరుగు ప్రయాణాన్నీ చూసాం ……ఈ సారి సరకులు ఖాళీ ఐన  హుషారులో ఝామ్మంటూ లూనా

మీద దూసుకుపోయింది.

ప్రకటనలు

3 thoughts on “సుంకరమెట్ట సంతలో ఎయిడ్స్ ప్రచారం

  1. Welcome to Best Blog 2009 Contest

    The Andhralekha best blog 2009 contest is the first ever blog contest for telugu speaking bloggers. This contest is to recognize the effort & energy shown by bloggers. The contest is open for all bloggers and the blog should be in either english or telugu.

    Submit your best blog written in 2009 along with URL and enter to win Best blog 2009 contest. All the blogs submitted will be carefully reviewed by our senior journalists and editors. Voting for selected finalists is expected begin January 15, 2010. Top 3 winners would receive shields and surprise gifts.

    Please submit your entries by sending an email to blogchamp@andhralekha.com with your name, location, blog details and URL.

    Good Luck! Spread the word and enjoy the contest.

    plz contact andhralekha@gmail.com

    http://andhralekha.com/blog_contest/AL_blog_contest.php

  2. “అప్పటికి కూడా మంచు పొగపిట్టలాగా లోయల్లోకి గిరికీలు కొడుతూనేవుంది. కోతులు అటూ ఇటూ దూకుతూ హడావిడి పడుతూ స్నిగ్ధ కళ్ళని చంచలం చేశాయి”
    జాజి మల్లి అంత సున్నితంగా , అహ్లాదంగా మనసుకి హాయిగా ఉన్నాయి వర్ణణలు…
    రాబోయే టపాలు ఇంకా ఎన్ని సొబగులద్దుతాయో చూడాలని ఆత్రుతగా ఉందండీ

స్పందించండి

Fill in your details below or click an icon to log in:

వర్డ్‌ప్రెస్.కామ్ లోగో

You are commenting using your WordPress.com account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

ట్విటర్ చిత్రం

You are commenting using your Twitter account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

ఫేస్‌బుక్ చిత్రం

You are commenting using your Facebook account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

గూగుల్+ చిత్రం

You are commenting using your Google+ account. నిష్క్రమించు / మార్చు )

Connecting to %s